Kiedy zdrowie dopisuje, szykuj się na chorobę. Na czarną godzinę warto przygotować sobie „kopertę życia” z podstawowymi informacjami dla ratowników i bliskich i trzymać ją w łatwo dostępnym miejscu. Przydatna będzie również „koperta finansowa” z zestawieniem produktów bankowych i ubezpieczeniowych.

W obliczu nieprzewidzianych sytuacji zdrowotnych liczy się szybki dostęp do kluczowych informacji. Dlatego zachęcamy: przygotuj kopertę życia, która może skutecznie pomóc rodzinie lub służbom ratunkowym w skutecznym udzieleniu ci pomocy.

Czym jest koperta życia?

Koperta życia to specjalnie przygotowany pakiet zawierający kluczowe informacje o stanie zdrowia, takie jak:

• przyjmowane leki,
• alergie,
• przebyte choroby,
• dane kontaktowe do najbliższych.

To inicjatywa skierowana głównie do osób starszych, przewlekle chorych oraz mieszkających samotnie. Przecież nieszczęśliwy wypadek może zdarzyć się każdemu, więc i młodsi powinni pomyśleć zawczasu o takim zabezpieczeniu. Kopertę życia trzymaj zawsze w łatwo dostępnym miejscu, w którym będzie można ją szybko znaleźć. Organizacje ratowników medycznych zalecają, żeby takie koperty umieszczać… w lodówce. Tam na pewno nie da się jej pomylić z niczym innym.

Koperta finansowa – zabezpieczenie na wypadek nieprzewidzianych zdarzeń

Podobną rolę do medycznej koperty życia pełni „koperta finansowa”, którą także warto na spokojnie przygotować i trzymać pod ręką. Możesz w niej zebrać najważniejsze informacje dotyczące swoich finansów i dyspozycje, jak nimi zarządzać na wypadek niezdolności do działania lub śmierci. W tzw. czarnej godzinie takie informacje okażą się nieocenione dla twoich bliskich.

W kopercie finansowej warto umieścić wszystkie informacje dotyczące domowego budżetu:

• produkty bankowe: rodzaj produktu, numer rachunku, nazwa banku;
• zobowiązania finansowe: kredyty, pożyczki – kwoty, terminy spłat, nazwa banku. A jeśli kredyt jest ubezpieczony, to zakres i suma ubezpieczenia;
• polisy ubezpieczeniowe: numery polis, zakres i okres ubezpieczenia, nazwy ubezpieczycieli, dane kontaktowe agentów;
• produkty inwestycyjne: akcje, fundusze inwestycyjne, obligacje,
• nieruchomości: dokumenty potwierdzające własność, informacje o hipotekach,
• umowy na media i usługi: prąd, gaz, woda, internet, telefon – numery umów, dane dostawców, terminy i kwoty płatności,

• inne bieżące zobowiązania i należności: subskrypcje, prenumeraty, odnawialne darowizny itp.

Konto – pełnomocnictwo a może dyspozycja na wypadek śmierci

Jako właściciel konta bankowego pamiętaj, że możesz także zlecić w banku dyspozycję na wypadek swojej śmierci.  Wtedy bank wypłaci twoim bliskim określoną kwotę pieniędzy z Twojego konta. Prawo dokładnie precyzuje, kto może być tą bliską osobą: małżonek, wstępni (czyli np. rodzice, dziadkowie), zstępni (dzieci, wnuki) lub rodzeństwo.  Zaletą tego rozwiązania jest to, że wskazana osoba otrzymuje od razu pieniądze bez konieczności przeprowadzania postępowania spadkowego, a wypłacona kwota nie wchodzi do spadku. Osoba, która wypłaciła pieniądze na podstawie dyspozycji na wypadek śmierci powinna  zgłosić ich przyjęcie do Urzędu Skarbowego.

Pamiętaj, że w każdym czasie możesz odwołać lub zmienić dyspozycję na wypadek śmierci.

Bliskich możesz zabezpieczyć także czyniąc ich współwłaścicielami konta lub nadając im określone pełnomocnictwa. Pełnomocnictwo pomaga w momencie, w którym nie jesteś w stanie, np. z powodu choroby, zajmować się swoimi finansami. Wtedy pełnomocnik w Twoim imieniu opłaca za Ciebie rachunki, spłaca kredyt lub wypłaca gotówkę – w zależności od tego, do czego go upoważnisz. Pamiętaj jednak, że wszystkie pełnomocnictwa wygasają z chwilą śmierci właściciela konta.

Ubezpieczenia – osoba uprawniona

Zazwyczaj, jeśli jesteśmy po raz pierwszy w jakiejś przychodni lekarskiej, to recepcja pyta nas, komu może udzielić informacji o naszym stanie zdrowia. Podobnie działa to w przypadku polisy ubezpieczeniowej, z tym że w tym przypadku chodzi nie tyle o informacje, o ile pieniądze. Dlatego warto w polisie na życie  od razu wskazać osobę uprawnioną do otrzymania wypłaty pieniędzy w przypadku śmierci ubezpieczonego. Jeśli taką osobą jest małoletni, to prawa w jego imieniu może wykonywać przedstawiciel prawny.

Uprawnionego do otrzymania pieniędzy można także ustanowić w przypadku produktów strukturyzowanych (tj. ubezpieczenia połączonego z elementem inwestycyjnym), a także środków zgromadzonych na Indywidualnych Kontach Emerytalnych (IKE) lub Indywidualnych Kontach Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE).

Dyspozycja na wypadek śmierci w funduszach inwestycyjnych

Jeśli posiadasz fundusze inwestycyjne warto ustanowić dyspozycję na wypadek śmierci. Pozwoli ona  na przekazanie środków zgromadzonych w funduszu inwestycyjnym wskazanej przez Ciebie osobie lub osobom bez konieczności przeprowadzenia postępowania spadkowego.

Jak to działa?

1. Złożenie dyspozycji: uczestnik funduszu składa pisemną dyspozycję, wskazując osoby upoważnione oraz proporcje podziału środków.
2. Formalności: dyspozycja wymaga wypełnienia odpowiedniego formularza i podpisania go zgodnie z zasadami funduszu. Czasami konieczne jest złożenie dyspozycji bezpośrednio u zarządzającego funduszem. Osoby uposażone mogą być zobowiązane do przedstawienia aktu zgonu.
3. Po śmierci uczestnika funduszu osoby wskazane w dyspozycji mogą złożyć wniosek o wypłatę pieniędzy. Jeżeli nikt wcześniej nie zgłosił, że uczestnik nie żyje, potrzebny też będzie akt zgonu.
4. Opodatkowanie: wypłata pieniędzy z funduszu podlega przepisom podatkowym.
5. Zmiana lub odwołanie: uczestnik funduszu może w każdej chwili zmienić lub odwołać dyspozycję.

Dyspozycje dotyczące majątku cyfrowego

W Polsce nie ma przepisów, które regulują kwestię dziedziczenia majątku cyfrowego, np. kont w mediach społecznościowych, poczty mejlowej, subskrypcji, dokumentów w chmurze, zdjęć, filmów, a także np. kryptowalut. Niemniej jednak temat ten nabiera coraz większych rumieńców i pewnie za jakiś czas będzie więcej ustaleń. Dlatego w momencie sporządzania swojej finansowej koperty życia, warto sprawdzić aktualny status tej kwestii. 

A może testament?

Testament to podstawowy dokument, który wskazuje, komu chcesz przekazać swój majątek po śmierci. Testament można sporządzić własnoręcznie, ale warto to zrobić u notariusza, by uniknąć potencjalnych przeszkód prawnych. W testamencie warto wskazać konkretne aktywa, takie jak akcje i konta inwestycyjne, oraz beneficjentów.

Koperta może pomóc

Przygotowanie zarówno koperty życia, jak i koperty finansowej, to kroki, które mogą znacząco ułatwić działanie służbom ratunkowym oraz naszym bliskim w sytuacjach kryzysowych. To proste działania, które mogą mieć ogromne znaczenie w decydujących momentach życia.  

Warto tez pamiętać, że każda sytuacja jest inna i czasem może warto skorzystać z porady doradcy finansowego lub prawnika specjalizującego się w prawie spadkowym, by upewnić się, że wszystkie aktywa zostaną zabezpieczone i właściwie przekazane beneficjentom.